“Persephone — She becomes the sun that knows the night.” oil on canvas 20 x 31 inch 50/60cm Anna Wypych 2025
„Persefona – Ona staje się słońcem, które zna noc. „ olej na płótnie 50/60cm Anna Wypych 2025
She stepped out of the black forest
onto a sunlit shore.
She sat down on the warm sand
and gazed at the sea.
When you look into her eyes, you perish,
but the sea does not perish — it soothes.
She was always there.
And the sun does not burn her eyes,
because she is the sun.
„I wyszła z czarnego lasu
na słoneczną plażę
usiadła na ciepłym piasku
i patrzy w morze
gdy patrzysz w jej oczy to giniesz
ale morze nie ginie tylko koi
ona tam zawsze była
a słońce nie pali jej oczu
bo ona jest słońcem”
Persephone is one of the few figures of antiquity whose myth allows us to speak about depression without simplifications and without moralizing. Her story touches on many threads and many themes, but I do not focus on guilt or punishment; instead, I focus on the context of a rupture in the continuity of being. I give my attention to Persephone, and to her alone. Her descent into Hades is a liminal event — a sudden separation from light and from time. Persephone does not die, but life ceases to reach her. She endures, but in a different register.
Hades, where she remains, is not a place of torture. It is a space of stillness, silence, and the absence of change, but also of numbness. A world in which nothing hurts sharply, but nothing moves either. In the hymns, Persephone sits, listens, and looks — she does not act. This image is strikingly close to the experience of depression: not dramatic suffering, but the withdrawal of impulse, the loss of the ability to respond. The world exists, but as if behind thick glass.
Persephone, however, returns, but no longer the same. Her return does not consist in erasing darkness, but in integrating it. For this reason, her emergence from the underworld is not triumphant. It is not accompanied by euphoria or blinding light. It is a light that knows the night — a light that does not burn. Persephone does not become a goddess of joy, but a goddess of rhythm — of departure and return — and this rhythm does not deny what has been. In this sense, Persephone “was always there.” Even when she disappears from the surface of the world, her existence remains a condition of life. This is not about the absence of being, but about a descent into depth, about stopping and suspension, and about the integration of this state as an element of a cycle that from then on becomes repeatable. In this sense, darkness is disarmed.
The image of Persephone sitting and looking at the sea after her return from Hades is a natural continuation of this myth. She does not run, she does not act, she does not have to prove anything. Sitting signifies the recovery of the body and of time. The sea is not chaos or threat here, but a movement that lasts regardless of the state of the soul. It soothes, and it is present.
Persephone teaches that emerging from depression does not consist in forgetting, nor in a single great victory over darkness. It consists in the return of the capacity to be — in a world that breathes again, although differently than before.
And the flowers? The flowers are my personal rebellion; they are also femininity, but also afterimages — what you see when you look straight into the sun.
Persefona jest jedną z nielicznych postaci antycznych, których mit pozwala mówić o depresji bez uproszczeń i bez moralizowania. Jej historia porusza wiele wątków i wiele tematów ale ja nie skupię się na winie ani karze, lecz kontekście przerwania ciągłości istnienia. Daję uwagę Persefonie i tylko jej. Zstąpienie do Hadesu jest wydarzeniem granicznym — nagłym oddzieleniem od światła i czasu. Persefona nie umiera, ale życie przestaje do niej docierać. Trwa, lecz w innym rejestrze.
Hades, w którym przebywa, nie jest miejscem tortur. To przestrzeń bezruchu, ciszy i braku zmiany, ale też nieczucia. Świat, w którym nic nie boli ostro, ale też nic nie porusza. W hymnach Persefona siedzi, słucha, patrzy — nie działa. Ten obraz jest zaskakująco bliski doświadczeniu depresji: nie dramatycznemu cierpieniu, lecz wycofaniu impulsu, utracie zdolności reagowania. Świat istnieje, ale jakby za grubą szybą.
Persefona jednak wraca ale już nie taka sama, jej powrót nie polega na wymazaniu ciemności, lecz na jej integracji. Dlatego jej wyjście z podziemia nie jest triumfalne. Nie towarzyszy mu euforia ani oślepiające światło. To światło, które zna noc – światło, które nie pali. Persefona nie staje się boginią radości, lecz boginią rytmu — odejścia i powrotu – nie zaprzecza temu, co było. W tym sensie Persefona „zawsze tam była”. Nawet wtedy, gdy znika z powierzchni świata, jej istnienie pozostaje warunkiem życia. Nie chodzi o nieobecność istnienia, ale o zejście w głąb, o zaprzestanie i zatrzymanie i integracje tego stanu jako elementu odtąd powtarzalnego cyklu. W tym sensie następuje rozbrojenie ciemności.
Wyobrażenie Persefony siedzącej i patrzącej w morze po powrocie z Hadesu jest naturalnym przedłużeniem tego mitu. Ona nie biegnie, nie działa, nie musi niczego udowadniać. Siedzenie oznacza odzyskanie ciała i czasu. Morze nie jest tu chaosem ani zagrożeniem, lecz ruchem, który trwa niezależnie od stanu duszy. Koi, i jest obecne.
Persefona uczy, że wyjście z depresji nie polega na zapomnieniu ani na jednokrotnym wielkim zwycięstwie nad ciemnością. Polega na powrocie zdolności bycia — w świecie, który znów oddycha, choć inaczej niż wcześniej.
A kwiaty? Kwiaty to mój osobisty bunt, to też kobiecość, ale też powidoki jakie widzisz patrząc prosto w słońce.
Model: Marta Garbaczewska